200 lira 20 lira oldu mor binlik geri gelsin!

İlimizdeki belediyeler peşi sıra personele zam yapıyor.

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, İSU ve Belde A.Ş.’de çalışanların maaşları 35 bin lira oldu.

İzmit Belediyesi’nde en düşük maaş 47 bin lira olarak belirlendi.

Belediye başkanları maaş zammında oldukça cömert davranıyor.

Ancak, bu rakamlar çalışanlar arasındaki gelir uçurumunu arttırıyor, moral bozuyor, enflasyonu da körüklüyor.

Zaten para pul olmuş.

En büyük banknot olan 200 liranın hiçbir değeri kalmamış.

1970’li yıllar…

Rahmetli babam Seka işçisiydi. Maaşını aldığı gün bizim evde ve sanırım her Seka’lının evinde aynı sorun yaşanırdı.

Mor Binlik…

En büyük banknot olan mor renkli bin liralardan oluşan işçi maaşı, dört kişilik ailemize fazlasıyla yetiyordu.

Ama mor binlik o kadar değerliydi ki, kimse parayı bozamıyordu.

Rahmetli babam öfleye püfleye bankaya gidip, mor binlik bozdururdu.

Şimdi en küçük banknot 5 TL. Sadece bir çiklet alabiliyorsunuz.

En büyük banknot 200 TL. Bir tabak sebze yemeği parası.

Paramızın değeri sürekli düşüyor. Yakında 500 ve 1.000 TL’lik banknotlar basılırsa hiç şaşırmayın.

Bugüne nasıl geldik?

12 Eylül 1980 darbesinden sonra Özal hükümetiyle başlayan süreçte Türk lirasının Cumhuriyet tarihi boyunca yaşadığı en hızlı değer kaybı sürecine tanık oluyoruz. Bu değer kaybı yüzünden 1930 yılında 883 kilogram ekmek ya da 142 kilogram et alınabilen 1 lira ile 1991 yılında ancak 1 kutu kibrit alınabiliyordu. Bu enflasyonun sonucu olarak 16 Ocak 1995 tarihinde 1.000.000 liralık banknotlar piyasaya sürüldü. 5 Kasım 2001 tarihinde piyasaya sürülen ve Cumhuriyet tarihinin en büyük küpürlü banknotu olan 20.000.000 Türk Lirası’nın değeri ancak 12,8 ABD Doları idi. 101 ülke para birimi içinde Türk Lirası’ndan sonra en değersiz para birimi olan Romen Leyi idi ama 1 Romen Leyi bile tam 49 Türk Lirası’na eşitti. Ocak 2004 itibariyle dünyada tedavülde olan en büyük banknot kupürleri içinde birincilik de açık ara farkla Türk Lirasına aitti:

İlk kez 1983 yılında dönemin Maliye Bakanı Adnan Başer Kafaoğlu tarafından gündeme getirilen ama 12 Eylül rejimi tarafından sakıncalı bulunduğu için kabul görmeyen Türk Lirası’ndan sıfır atmak bir zorunluluk haline gelmişti. 12 Eylül döneminden bu yana yaşanan yüksek enflasyon nedeniyle bazı ekonomik değerler, dünyanın hiçbir ülkesinde olmadığı biçimde trilyonlar, hatta katrilyonlarla ifade edilmeye başlanmış; bol sıfırlı rakamlar nedeniyle yalnız muhasebe ve istatistik kayıtlarında değil, bilgi işlem programları ve ödeme sistemlerinde de sorunlar çıkmaya başlamıştı. Sonunda 28 Ocak 2004 tarih ve 5083 sayılı “ Türkiye Cumhuriyeti Devletinin Para Birimi Hakkında Kanun” uyarınca Türk lirasından 6 sıfır atma operasyonu kapsamında 1 Ocak 2005 tarihinden itibaren sekizinci emisyon dolaşıma verildi. Bu emisyonla birlikte Türk Lirası geçici bir süre için Yeni Türk Lirası (YTL) adını alıyordu. 20.000.000 liralık banknot yerine en büyük banknot artık 100 Yeni Türk Lirası idi.

Türkiye Cumhuriyeti’nin dokuzuncu ve son emisyonu 1 Ocak 2009 tarihinde dolaşıma çıktı. Bu emisyon ile Türk Lirası’ndan “Yeni” ibaresi çıkarıldı, en büyük banknot ise 200 Türk Lirası oldu. YTL küpürlü kağıt ve madeni paralar ise 1 Ocak 2010’da tedavülden kaldırıldı. Böylece bu kısa yolculukta 1927 yılında piyasaya sürülen birinci emisyon ile 2009 yılında piyasaya sürülen dokuzuncu emisyon arasındaki toplam dokuz emisyonda 24 farklı kupürde ve 126 tertipte kağıt Türk Lirası kullanıldığını görüyoruz.

Yeni bir emisyon yapılır da 500 ve 1.000 TL’lik banknot basılır mı?

Bence bu, artık bir zorunluluktur.

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Ali Gündoğdu - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Demokrat Kocaeli Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Demokrat Kocaeli hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Haber ajansları tarafından servis edilen tüm haberler Demokrat Kocaeli editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Demokrat Kocaeli değil haberi geçen ajanstır.



Anket Yerel seçimlerde Derince'de kime oy vereceksiniz?
Tüm anketler